Соның ішінде химиялық процестерге арналған
Ең аз техникалық қызмет көрсетуді қажет ететін сенімді аспаптар
КөбірекБіртекті гравитациялық өріс әсер ететін тыныштықтағы сұйықтықтың қысымы гидростатикалық қысым деп аталады. Сұйықтық бағаны неғұрлым биік болса, резервуар түбіндегі қысым соғұрлым жоғары болады. Осылайша сұйықтықтағы гидростатикалық қысым тереңдік артқан сайын өседі.
Қысым сұйықтықтың тығыздығына да байланысты. Су сияқты тығыздығы жоғары сұйықтық түбіне көлемі бірдей, бірақ тығыздығы төмен мұнай сияқты сұйықтыққа қарағанда көбірек қысым түсіреді.
Зерттелетін сұйықтықтың қысымына сыртқы қысым да әсер етеді. Мысалы, атмосфералық қысым биіктігі Жер атмосферасының қалыңдығына тең ауа бағанының салмағы жер бетіне түсіретін қысымға сәйкес келеді. Теңіз деңгейіндегі атмосфералық қысымның орташа мәні 1013,25 hPa.
Ашық резервуарларда сұйықтық қысымы белгілі бір биіктіктегі салмақтан туындайтын қысым мен сұйықтық деңгейінің үстіндегі атмосфералық қысымның қосындысына тең. Жабық резервуарларда сыртқы қысым сұйықтық бетінің үстіндегі қысымға тең.
Ең аз техникалық қызмет көрсетуді қажет ететін сенімді аспаптар
КөбірекЖоғарыда айтылғандай, ph гидростатикалық қысымына әсер ететін физикалық шамалар:
Алдыңғы бөлімде ыдыс түбіндегі сұйықтықтың гидростатикалық қысымына әсер ететін барлық физикалық шама аталды. Олардан гидростатикалық қысымның мына формуласы шығады:
ph = ρ × g× h
Қысымның SI бірлігі — паскаль (Па). Бір паскаль — ауданы 1 м² бетке біркелкі таралған 1 Н күш тудыратын қысым. Бір ньютон 1 кг·м/с² шамасына тең. Мысалы, еркін түсу үдеуін жуықтап g = 10 м/с² деп алғанда, массасы 0,1 кг дененің салмақ күші 1 Н болады.
4 °C температурадағы суы бар ашық ыдыстың түбіндегі қысымды қарастырайық. Сұйықтық тығыздығы ρ = 1000 кг/м3. Резервуардағы судың h биіктігі 15 м. Атмосфералық қысымды 1013,25 hPa және еркін түсу үдеуін g = 9,81 м/с2 деп алсақ, резервуар түбіндегі сұйықтық қысымы:
ph = 1000 кг/м3 × 9,81м/с2 × 15м + 1013,25hPa
ph = 1481,6hPa + 1013,25hPa = 2494,85hPa = 2,49 бар
Қарастырылып отырған резервуардың түбіндегі нақты қысым 2,49 бар, оның жартысы сыртқы қысымнан құралады. Бұл нәтижеден сұйық бағанының биіктігін есептеу мүмкін емес, өйткені нәтиже гидростатикалық қысым мен өзгермелі атмосфералық қысымның қосындысы болып табылады. Сондықтан қысым түрлендіргіштері резервуар түбіндегі және сұйық бетіндегі қысым өлшемдерінің айырмасын түрлендіреді. Осылайша сыртқы қысымның әсері өтеледі.
Биіктігі бір метр су бағаны шамамен мынадай гидростатикалық қысым туғызады:
0,1 бар.
Формула мен жоғарыдағы есептеулер қысымды анықтау үшін ыдыстың жалпы көлемін білу міндетті емес екенін көрсетеді. Қажетті деректер — өлшенетін ортаның өзіндік қасиеті ретіндегі сұйықтық тығыздығы және сұйық бағанының биіктігі. Бұдан гидростатикалық парадокс деп аталатын қасиет шығады. Ол сұйық толтырылған ыдыстың түбіндегі қысымның ыдыс пішініне және сұйық көлеміне тәуелсіз екенін сипаттайды. Су бағанының қысымы әрқашан бірдей болады.
Гидростатикалық өлшеуде датчик мембранасының орнатылу бағыты маңызды емес. Қысым кез келген биіктікте барлық бағытта әсер етеді. Қысым түрлендіргішін резервуардың бүйіріне орнатуға немесе деңгей датчигі ретінде ыдысқа батырып ілуге болады. Өлшеу нәтижесіне тек орнату биіктігі әсер етеді: өлшеу мембрана толық жабылған сәттен басталады.
Ең аз техникалық қызмет көрсетуді қажет ететін сенімді аспаптар
Қазір коммерциялық ұсыныс сұраңыз!